Mebel petləsinin quraşdırılması və tənzimlənməsi

Çanaqlı mebel petləsinin quraşdırılması qapaqda kor yuva açmaqla başlayır, ona görə əsas alət 35 mm diametrli forstner frezidir. Onu başqa ucluqla əvəz etmək olmur: perka tipli burğunun uzun mərkəz ucu 16 mm-lik qapağın üzündən çıxır, yuvanın dibi də hamar alınmır. Frezi drelə və ya şurupburana taxın, dərinliyi saxlamaq üçün məhdudlaşdırıcı halqa işlədin və ya heç olmasa frezin üstünə izolentlə nişan qoyun.

Bərkitmə üçün 16–18 mm-lik lövhəyə adətən 3.5×16 mm mebel şurupu götürülür: o, petləni möhkəm tutur və qapağın üz tərəfinə çıxmır. Digər ölçülərin harada işləndiyini şurup ölçüləri haqqında yazıda izah etmişik. Nişanlama üçün 3 metrlik metrə, günyə, iti karandaş və şurupun yerini deşmək üçün biz lazımdır. Petlələrin altlıq və şurupla birlikdə satılıb-satılmadığını alarkən soruşun.

Bu yazıdakı ölçülər qapaq bağlananda çöldən görünməyən çanaqlı mebel petləsinə (məntəşəyə) aiddir. Çanağın mərkəzi qapağın petlə duran kənarından 21–22 mm içəridə nişanlanır. 35 mm-lik yuvanın radiusu 17.5 mm olduğuna görə yuva ilə kənar arasında təxminən 4 mm material qalır. Bu pay adətən 3–6 mm arasında olur: az qalsa kənar zəifləyir və qopa bilər, çox qalsa qapağın korpusu örtmə payı dəyişir və bunu vintlə düzəltmək həmişə mümkün olmur.

Hündürlük üzrə petlələr qapağın yuxarı və aşağı kənarından 7–12 sm aralı qoyulur. Əvvəlcə korpusa baxın: petlənin altlığı rəfin, siyirmə rayının və ya korpusun üst-alt lövhəsinin üstünə düşməməlidir. Hündür və ağır qapaqlara üçüncü, lazım gəlsə dördüncü petlə əlavə olunur və onlar kənardakı iki petlənin arasında bərabər paylanır. Yoxlama: xətti günyə ilə çəkin — bütün mərkəzlər kənardan eyni məsafədə, bir xətt üzərində durmalıdır.

Yuvanın diametri 35 mm-dir, dərinliyi isə əlinizdəki petlənin çanağına görə seçilir. Çanaq modeldən asılı olaraq təxminən 11.5–13 mm dərinlikdə olur, ona görə əvvəlcə onu ştangenpərgar və ya xətkeşlə ölçün və yuvanı ondan təxminən yarım millimetr dərin açın. 16 mm-lik qapaqda 12 mm-lik yuvadan sonra dibdə cəmi 4 mm qalır, frezin mərkəz ucu isə ondan da dərinə gedir. Buna görə dərinlik məhdudlaşdırıcısı mütləqdir.

Əvvəlcə eyni qalınlıqda lövhə qırığında sınaq yuvası açın və üz tərəfdə qabarma və ya iz olub-olmadığına baxın. Qapağı düz, möhkəm səthə qoyun, mərkəzi bizlə deşin, frezi şaquli tutun və orta sürətlə, yonqarın çıxması üçün bir-iki dəfə qaldıraraq deşin. Yoxlama: petləni yuvaya qoyun — çanağın kənarı qapağın səthinə tam oturmalı, petlə laxlamamalıdır.

Petləni yuvaya oturdun və qolunu qapağın kənarına perpendikulyar çevirin; bunu günyə ilə və ya iki petlənin qoluna söykədilən düz reyka ilə yoxlamaq olar. Şurupların yerini bizlə deşin və hər petləni iki ədəd 3.5×16 mm şurupla bərkidin. Şurupburanla işləyirsinizsə, son dövrələri əllə sıxın ki, DSP-də yiv sıyrılmasın.

Altlıq yan divarda ön kənardan geri çəkilmiş xətt üzrə bərkidilir. Düz (korpusu üstdən örtən) qapaqda bu xətt adətən ön kənardan 37 mm aralıdır, tam (korpusun içində duran) qapaqda isə qapağın qalınlığı qədər daha içəridədir. Bu, geniş yayılmış qaydadır, amma ölçü petlədən petləyə dəyişə bilər, ona görə əvvəlcə bir qapaqda sınayın. Altlıqların hündürlüyünü qapaqdakı petlə mərkəzlərindən köçürün. Düz, yarım və tam petlənin fərqini petlə növləri haqqında yazıda oxuya bilərsiniz. Qapağı asın və şurupları sıxın. Yoxlama: bağlı qapaq korpusun kənarına paralel durmalıdır.

Qapaq asılandan sonra aralar vintlərlə düzəldilir. Petlənin qolunda qapağa yaxın duran vint qapağı sağa-sola çəkir: onunla iki qapaq arasındakı ara və qapağın korpus kənarına paralelliyi tənzimlənir. Arxadakı vint qapağı irəli-geri aparır, yəni bağlı qapaqla korpusun ön kənarı arasındakı boşluğu dəyişir; bəzi petlələrdə bunun üçün vinti boşaldıb qolu sürüşdürmək lazımdır. Hündürlük altlıqdan tənzimlənir: şuruplar oval deşikdə durursa, onları bir az boşaldıb qapağı qaldırın və ya endirin, sonra yenidən sıxın.

Bu üç imkanın hamısı hər petlədə olmur. 3D tənzimlənən vakuumlu (yavaşladıcılı) petlədə hündürlük, dərinlik və en üzrə tənzimləmə nəzərdə tutulub. Sadə, vakuumsuz petlədə hansı vintlərin olduğuna alarkən baxın. Vintləri yarım dövrə-yarım dövrə çevirin və hər dəfə qapağı bağlayıb araya baxın. Qapaq bütövlükdə yana çəkilməlidirsə, bütün petlələrdə eyni qədər çevirin; əyri durursa, yuxarı və aşağı petləni əks istiqamətlərdə çevirin. Yoxlama: qonşu qapaqlar arasındakı ara yuxarıdan aşağıya eyni endə olmalıdır.

Qapaq sallanırsa, yəni açılan tərəfi aşağı düşübsə, əvvəlcə altlığın və çanağın şuruplarını yoxlayın: çox vaxt səbəb boşalmış şurupdur. Sıxandan sonra yuxarı petlənin yan vinti ilə qapağı petlə duran yan divara tərəf, aşağı petlədə əks tərəfə çəkin. Qapaq qonşusuna sürtünürsə, bütün petlələrin yan vinti ilə onu bir az petlə tərəfə çəkin.

Qapaq bağlanmır və geri açılırsa, adətən petlə tərəfdən korpusa dirənir. Arxa vintlə onu bir az irəli çıxarın; korpusun içində duran qapaqda yan vintlə kənardakı aranı artırın. Petlənin növü qapağın oturuşuna uyğun deyilsə (məsələn, düz qapağa yarım petlə qoyulubsa), tənzimləmə kömək etmir və petlə dəyişdirilməlidir.

DSP-də şurupun yeri sıyrılıbsa, deşiyə PVA yapışqanı ilə taxta çöp və ya şkant vurun, quruyandan sonra şurupu yenidən bağlayın. Yuvanın kənarı qopubsa, petləni bir neçə santimetr yuxarı və ya aşağı çəkib yeni yuva açmaq lazımdır.

Şüşədə 35 mm-lik kor yuva frezləmək olmur, şurup da bağlanmır, ona görə şüşə qapağa adi petlə qoyulmur. Vitrin və şüşə qapaqlar üçün ayrıca şüşə petləsi işlədilir: o, şüşəni rezin və ya plastik araqatı vasitəsilə tutur ki, metal şüşəyə birbaşa dəyməsin. Kataloqda düz, yarım və tam variantları var, yəni seçim taxta qapaqdakı kimidir: qapaq korpusu örtür, yoxsa içində durur. Almazdan əvvəl iki şeyi məhsulun özündə yoxlayın: petlə şüşədə deşik tələb edir, yoxsa şüşəni sıxaraq tutur, və hansı qalınlıqda şüşə üçün nəzərdə tutulub. Deşik lazımdırsa, onu şüşə sexi açır; bişirilmiş (zakalka olunmuş) şüşə sonradan deşilmir. Vintləri sıxarkən araqatların yerində olduğuna baxın və həddən artıq sıxmayın. Petlələrin və bərkidicilərin hamısı məhsul kataloqunda ölçüləri ilə göstərilib.

Bütün növlərə ümumi baxış üçün: mebel aksesuarları bələdçisi.